Het verschil tussen een IAM consultant, IAM engineer en IAM architect zit in wat ze opleveren. De consultant regelt wie waarom toegang krijgt, de engineer bouwt en beheert de techniek, de architect bewaakt hoe alles samenhangt. Welke je nodig hebt, bepaal je aan de hand van het probleem dat je moet oplossen. De functietitel komt daarna.
In veel aanvragen staat gewoon "IAM-specialist". Dat zegt weinig. Iemand die een rollenmodel ontwerpt en iemand die connectoren bouwt, doen totaal ander werk. Huur je de verkeerde in, dan ben je maanden en een flink budget kwijt voordat iemand het merkt.
Vier IAM-rollen naast elkaar
IAM consultant
De IAM consultant werkt aan de proces- en governancekant. Hij stelt het rollenmodel en de autorisatiematrix op, regelt het joiner-mover-leaver-proces met HR en zorgt dat elk systeem een eigenaar heeft die over toegang beslist. Hij vertaalt een auditbevinding of een wettelijke eis naar beleid en afspraken. Je vindt hem vaker in overleg met de business dan in een beheerconsole. Een sterke basis is een achtergrond in GRC of IT-audit, met daarna een paar flinke IAM-projecten.
IAM engineer
De IAM engineer bouwt. Denk aan Microsoft Entra ID (tot 2023 Azure AD), conditional access, MFA, provisioning vanuit het HR-systeem, koppelingen met SaaS-applicaties en scripting om het beheer te automatiseren. Hij kent de producten van binnen en lost op wat stuk is. Vraag hem niet om met de directie het rollenmodel uit te onderhandelen. Dat is een ander vak.
IAM architect
De IAM architect ontwerpt het landschap. Welk systeem is de bron van waarheid voor identiteiten? Hoe hangen on-premises Active Directory, Entra ID, de IGA-tool, PAM en de SaaS-applicaties samen? Welke standaarden gebruik je voor federatie en provisioning? Hij maakt een roadmap voor meerdere jaren en bewaakt dat losse projecten daarin passen. Een architect die zelf niet meer kan bouwen is geen probleem, zolang hij weet wat de engineers kunnen.
IGA-specialist
IGA staat voor identity governance and administration. Een IGA-specialist richt access reviews (hercertificering) in, beheert rollen en regels voor functiescheiding en zorgt voor rapportages waar de auditor iets mee kan. Vaak is hij gespecialiseerd in één platform, zoals SailPoint, Saviynt of Omada. Je hebt functionele IGA-specialisten die processen inrichten en technische die de connectoren bouwen. Vraag in het eerste gesprek welke van de twee iemand is.
Welke rol past bij welke situatie?
Bij een Entra ID-migratie of het opschonen van een verwilderde Active Directory begin je met een engineer. Is het landschap complex, met meerdere forests, een hybride omgeving en honderden SaaS-koppelingen, zet er dan eerst een architect op die het doelbeeld tekent. Een consultant heb je hier pas nodig als blijkt dat niemand weet wie welke rechten hoort te hebben.
Bij een IGA-implementatie draai je dat om. Een IGA-tool automatiseert een proces. Is dat proces rommelig, dan automatiseer je de rommel. Laat een consultant of functionele IGA-specialist eerst het rollenmodel en de goedkeuringsstappen vastleggen, en laat de engineer daarna bouwen.
Bij een auditbevinding over te veel rechten, ontbrekende hercertificering of accounts van mensen die al lang weg zijn, is het probleem zelden technisch. Er is geen eigenaar. Daar past een consultant of een IGA-specialist met governance-ervaring.
Werk je bij een bank, verzekeraar of andere financiële instelling, dan schrijft DORA veel van dit werk concreet voor. In de technische standaard voor ICT-risicobeheer (Gedelegeerde Verordening 2024/1774) staat dat elke medewerker een unieke identiteit heeft, dat rechten worden toegekend op basis van need-to-know en least privilege, dat functiescheiding geborgd is en dat je rechten intrekt zonder onnodige vertraging zodra iemand uit dienst gaat. Toegangsrechten moet je minstens één keer per jaar herzien, en minstens elke zes maanden voor systemen die kritieke of belangrijke functies ondersteunen. Dat vraagt een consultant die de eisen vertaalt naar jouw organisatie, een IGA-specialist die de reviews werkbaar maakt en aandacht voor beheeraccounts. Over dat laatste schreef ik eerder een stuk over privileged access management onder DORA.
Buiten de financiële sector noemt de NIS2-richtlijn in artikel 21 beleid voor toegangscontrole en het gebruik van multifactorauthenticatie als onderdeel van de verplichte maatregelen. Minder gedetailleerd dan DORA, maar het komt op hetzelfde neer: iemand moet aantoonbaar eigenaar zijn van wie waar bij kan.
Waar het misgaat: een engineer voor een governancevraag
Mijn mening: wie een engineer inhuurt voor een governancevraag, krijgt techniek zonder eigenaar. De engineer zet keurig een reviewcampagne klaar in de tool. Maar wie bepaalt welke manager welke rechten goedkeurt? En wat doe je als die manager alles aanvinkt zonder te kijken? Dat lost geen configuratie op.
Het omgekeerde gebeurt ook. Een consultant op een migratie levert een mooi ontwerpdocument op, terwijl de koppelingen niet gebouwd worden en de deadline gewoon blijft staan.
Mijn advies is daarom simpel. Schrijf in je aanvraag eerst op welk probleem je oplost en wanneer het opgelost is. Bijvoorbeeld: "over zes maanden draait de halfjaarlijkse review voor onze kritieke systemen en kunnen we die aan de toezichthouder laten zien." Dan volgt de rol vanzelf, en de kandidaat weet direct of hij past.
Eén persoon of een klein team?
Combinaties bestaan. Bij een kleinere organisatie met één platform kan één ervaren persoon zowel inrichten als bouwen. Bij een overzichtelijke migratie kan een architect die nog hands-on is het ontwerp maken en zelf de eerste stappen zetten. Bij een groot IGA-programma werkt dat niet: daar wil je de functionele en technische kant bij verschillende mensen hebben, met een architect erboven.
Interim of vast? Een implementatie, migratie of auditbevinding is tijdelijk werk met een eind. Daar past een freelancer. Dagelijks beheer van Entra ID of de IGA-tool loopt door. Dan kies je eerder voor vast personeel of voor detachering. Gaat het om accounts van klanten in plaats van medewerkers, dan zoek je een ander profiel. Daarover gaat mijn stuk over IAM of CIAM.
Wat je in je aanvraag zet
- Het probleem en het resultaat, met een datum.
- De platforms: on-premises AD, Entra ID, de IGA-tool, PAM.
- Wie in de business eigenaar is van toegangsbeleid, of dat er niemand is.
- Welke regels meespelen, zoals DORA of NIS2.
- Of de persoon moet ontwerpen, inrichten of bouwen.
Twijfel je welk profiel je nodig hebt? Op onze pagina over een IAM-specialist inhuren lees je hoe we werken, en voor beheeraccounts kijk je bij PAM. Of bel of mail me. Dan kijken we eerst samen welk probleem er eigenlijk ligt.

